اسپیتزر و چاندرا صدها سياهچالهي گمشده را آشکار کردند
« مارك ديكينسون» (Mark Dickinson) از رصدخانهي ملي نجوم اپتيكي(NOAO) ميگويد:" سياهچالههاي فعال فوقالعاده پرجرم در هر كجايي از جهان اوليه وجود داشتند. ما قبلا در جستجوهاي خود براي كشف اين اجرام بخشهاي كوچكي از اين سياهچالهها را ديده بوديم، اما اكنون ميتوانيم تمام سياهچاله را مشاهده كنيم".
سیاهچاله ای در حال رشد، که اختروش خوانده می شود، در طرحی مفهومی در مرکز کهکشانی دوردست قابل مشاهده است.اين يافتهها همچنين اولين شواهدي هستند كه نشان ميدهد بيشتر كهكشانهاي پرچرم دوردست، سياهچالههاي جوان غولپيكري را در هستههاي خود دارند.
دهها سال بود كه تعداد بسياري از سياهچالههاي فعال، گمشده تصور ميشدند. اين ساختارهاي بسيار پرانرژي به دستهاي از سياهچالهها بهنام «اختروش ها» تعلق دارند. يك اختروش از ابری حلقهاي شكل از گاز و غبار كه سياهچالهي فوقالعاده پرچرم را دربرگرفته تشكيل شده است و آن را تغذيه ميكند. اين گاز و غبار وقتي كه توسط سياه چاله بلعيده ميشوند، گرم شده و بهصورت پرتوهاي ايکس بيرون پرتاب ميشوند. اين پرتوها ميتوانند به صورت تابش يا شعلهي موجود در فضا آشكار شوند، اما اختروش ها خودشان اغلب به طور مستقيم قابل مشاهده نيستند زيرا گاز و غبار موجود، آنها را از ديد ما پنهان ميكنند.
« ددي» Daddi)) ميگويد:" ما از مطالعات قبلي خود در حدود ۳۰ سال قبل ميدانستيم كه بايستي اختروش هاي بيشتري در عالم وجود داشته باشد اما تا به امروز نميدانستيم كه كجا بايستي آنها را جستجو كنيم. ددي و تيم همكارانش ابتدا شروع به مطالعهي ۱۰۰۰ كهكشان پرجرمي نمودند كه در حال بوجود آوردن ستارگان هستند و گمان ميشد كه بايستي اختروش هاي گمشدهي مورد نظر باشند. كهكشانها به لحاظ جرم مانند كهكشان مارپيچي راهشيري خودمان هستند اما از لحاظ شكل ظاهري نامنظم و بيقاعده هستند. اين كهكشانها در فاصلهي ۹ تا ۱۱ ميليارد سال نوري، زمانيكه عمر عالم بين ۲.۵ تا ۴.۵ ميليارد سال بود و در دورهي نوجواني خودش بهسر ميبرد وجود داشتهاند.
اسپيتزر اين تصوير را از منظر فروسرخ گرفته که نشان دهنده کسري از سياهچاله ها در شکم کهکشان هاي دور و پرجرم است. (با دايره هاي آبي مشخص شده اند.)زمانيكه اخترشناسان با چشمهاي فروسرخ تلسكوپ اسپيتزر و با دقت بيشتري به كهكشانها نگاه كردند، متوجه شدند كه از اين ميان حدود ۲۰۰ كهكشان وجود دارد كه به ميزان غيرمعمولي نور مادون قرمز از خود گسيل ميكنند. اطلاعات اشعهي ایکس بدست آمده از تلسكوپ چاندرا و تكنيكی موسوم به «پشته سازي»(Stacking) آشكار ساختند كه كهكشانها در حقيقت درون اختروش هاي بزرگ پنهان بودهاند. اكنون دانشمندان تصور ميكنند كه اختروش ها گازهاي موجود در ابرهاي حلقهاي شكل اطراف خود را گرم ميكنند و باعث آزاد شدن نور مادون قرمز بيشتري ميشوند.
اختروش هاي تازه كشف شده كمك مي كنند تا به جواب پرسشهايي بنيادي در مورد اينكه كهكشانهاي پرجرم چگونه رشد ميكنند برسيم. به عنوان مثال دانشمندان دريافتهاند كه بيشتر كهكشانهاي پرجرم، ستارگان را بطور پيوسته و يكنواخت و سياهچالهها را به يكباره و بهصورت همزمان بوجود ميآورند و اين روند تا زمانيكه كهكشان آنقدر بزرگ ميشود كه سياهچالههايش فرآيند شكلگيري ستارگان را متوقف ميسازد ادامه دارد.
منبع:مجله نجوم