اگر طی روزهای اخیر به بررسی سایت های نجومی و حتی خبرگزاری های بنام بپردازید با این خبر مواجه خواهید شد که طی روزهای آینده، مریخ آنچنان بزرگ می شود که با درخششی برابر ماه بدر امکان تفکیک جزئیات سطحی را برای ناظر زمینی فراهم می کند.
اما قبل از تحلیل این خبر، یک انتقاد و یک پرسش؛ این خبر در هیچ یک از رسانه های خارجی مطرح نشده است، بنابراین امکان بدفهمی مترجم اخبار علمی (که این روزها به امری عادی در بین وبگاه های خبری بدل شده است) حذف می شود. بنابراین باید از نشریاتی که به انتشار چنین اطلاعاتی دست می زنند پرسید که به چه منابعی به عنوان یک منبع موثق نگاه می کنند، درواقع باید گفت اگر هم این خبر مرجعی داشته باشد قطعاً جزء منابع خبری دست چندم بوده است. انجمن نجوم آماتوری ایران نیز که از پیشگامان عرصه ترویج دانش آسمانی نجوم در ایران بوده است ضمن اعلام بیانیه یی از تمامی نشریات مکتوب و غیرمکتوبی که به انتشار این گونه اخبار دست می زنند تقاضا می کند که برای بیان این گونه اخبار که طیف قابل توجهی از مطالب مندرج را دربر می گیرد از صحت و سقم شان اطمینان حاصل کند تا ضمن جلوگیری از تشویش اذهان عمومی از رواج خرافات در این عرصه بکاهند.
اخبار مربوط به وقایع آسمانی برای مخاطب عام آنقدر جذاب هستند که نیازی به دروغ پردازی و بزرگ نشان دادن وقایع مذکور نباشد. اما در مورد امکان ایجاد چنین رویدادی باید گفت چه به لحاظ تئوری و چه به لحاظ عملی غیرممکن است و می توان این موضوع را یک دروغ اینترنتی دانست که در بین سایت های فارسی زبان رواج یافته است.
● منشاء این خبر دروغین کجاست؟
حدود سه سال پیش با نزدیک شدن ماه شهریور، آسمان میزبان واقعه یی بود که با نام مقابله بحرانی شناخته می شود. در این سال مریخ در کمترین فاصله خود از زمین قرار گرفت به گونه یی که این فاصله به نسبت سایر مقابله ها اندک قلمداد شد و مریخ و زمین فاصله یی را تجربه کردند که تا ۲۰ هزار سال آینده به این میزان کاهش نخواهد یافت ولی مقابله های مطلوب دیگری نیز روی می دهد که فاصله زمانی بین آنها حدود ۲۰۰ سال است.
▪ فاصله مریخ در ۲۲ اوت سال ۱۹۲۴؛ ۳۷۲۸۴/۰ واحد نجومی
▪ فاصله مریخ در ۲۷ اوت سال ۲۰۰۳؛ ۳۷۲۷۱/۰ واحد نجومی
▪ فاصله مریخ در ۲۴ اوت سال ۲۲۸۷؛ ۳۷۲۷۸/۰ واحد نجومی
اما نکته دیگر در مورد این خبرها اندازه مریخ است که گفته شده به اندازه قرص ماه در آسمان می درخشد. یک حساب سرانگشی لازم است؛ کمترین فاصله مریخ از زمین ۵۵ میلیون کیلومتر و قطر مریخ ۶۸۰۵ کیلومتر (نصف زمین) است. فاصله ماه تا زمین حدود چهارصد هزار کیلومتر و قطرش ۳۴۷۵ (یک چهارم زمین) است. برای این که مریخ از روی زمین به اندازه ماه دیده شود باید در فاصله حدود ششصد هزار کیلومتری از زمین قرار بگیرد، که خوب ممکن نیست. در دنیای واقعی و به دور از این خبرهای عجیب اندازه ظاهری مریخ در آسمان حداکثر به اندازه یکی از گودال های متوسط سطح ماه است، آنقدر کوچک که با چشم همیشه ستاره مانند دیده می شود و فقط با تلسکوپ می توان قرص آن را دید و تشخیص داد.